เว็บไซด์  บทความ  กระทู้   
ภูมิภาคทั่วไป

โคลงสุภาษิตประจำภาพฯ

 
 

โคลงสุภาษิตประจำภาพฯ

วันนี้ขอนำบางบทของโคลงสุภาษิตประจำภาพฯ (ในพระอุโบสถวัดพระศรีรัตนศาสดาราม) ซึ่ง สมเด็จกรมพระยาดำรงราชานุภาพ ทรงอธิบายไว้ว่า..."สุภาษิตที่เอามาเขียนภาพแต่งโคลงเหล่านี้ เป็นสุภาษิตไทยที่มีมาแต่โบราณ มักชอบอ้างและกล่าวเป็นอุปมากันในพื้นเมือง รู้กันมากบ้าง น้อยมากแพร่หลาย พระบามสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงโปรดฯให้รวมสุภาษิตไทยเหล่านี้มาเขียนเป็นรูปภาพไว้ที่ห้องฉนวนที่ทรงบาตรในบริเวณพระอภิเนาวนิเวศน์แห่งหนึ่งก่อน...แต่โคลงนั้นจะโปรดฯให้ใครแต่งหาทราบไม่"

หน้าเนื้อใจเสือ

*หน้า เนตรสมชื่อแม้ มฤคี
เนื้อ นุ่มนวลดูดี แต่หน้า
ใจ พาลเก่งโกงมี จิตต์ดั่ง
เสือ ดุดันกลั่นกล้า โกรธร้ายอย่าสมาน ฯ

หน้าไหว้หลังหลอก

*น่า กลัวหัวหยิกย้อน ยอกกล
ไหว้ นบสบเศียรชน ซ่อนเค้า
หลัง ลับกลับยกตน โตป่องปึ่งแฮ
หลอก เล่ห์ลิงหลอกเจ้า เลิดล้ำหลายขบวน ฯ

แปดเหลี่ยมแปดคม *ขี้ช่อหมอถ้อยตอ แหลเหลือ

ลักฉกชาวบกเรือ ซุ้มส้อง
แปดคมแปดเหลี่ยมถือ เอาทุก ด้านเฮย
ชนชนิดนี้ต้อง เก็บเข้าคุกขัง ฯ

เหยียบเรือสองแคม

*เหยียบเรือสองกราบเค้า คนคด
จุนโจทก์จำเลยลด ต่ำแต้ม
บอกกลอุบายปด ปองแต่ ทรัพย์เฮย
สองฝ่ายหลงแยบแย้ม อย่างนี้บาปเหลือ ฯ

ไม้โกงดัดได้

*คนโกงโกงยิ่งไม้ โกงกาง
โกงกิ่งแก่นถากถาง ดัดได้
โกงคนคิดคดขวาง ดัดยาก
เห็นว่าโกงอย่าใกล้ หลบให้ไกลโกง ฯ

ข้างนอกสุกใสข้างในสกปรก

*นกยางข้างนอกล้ำ เลิดขาว
แต่เสพสัตว์เป็นคาว ชื่นร้าย
เฉกพาลนอกนั้นราว กะกระดาษ
ในจิตต์ลามกบ้าย บาปเปื้อนในหนอง ฯ

อย่าประมาทเสือหิว

*เสือหิวนอนนั่งแห้ง เห็นโครง
ดูถูกมันมักโขยง คาบเคี้ยว
พาลเฉลียวฉลาดโกง กลเลศ เสมอนา
อย่าประมาทมันเลี้ยว แล่เนื้อเถือหนัง ฯ

อย่าเลี้ยงลูกเสือ

*ชนโฉดบ่ได้ตรึก ตรองการ
เลี้ยงลูกเสือสามานย์ มุ่งร้าย
เล่ห์เลี้ยงบุตรอันธพาล พาชั่ว ให้นา
ความผิดมันมักป้าย ถูกต้องตนเสมอ ฯ

ตีฆ้องปากแตก

*คนไรไร้ลาภสิ้น เสื่อมยศ
ญาติมิตรไม่มีหมด พวกพ้อง
อุตส่าห์เที่ยวกล่าวพจน์ พยุงช่วย ตนแฮ
เปรียบดั่งคนเคาะฆ้อง ปาดร้าวฤๅดัง ฯ

โค่นกล้วยอย่าไว้หน่อ

*การโค่นกล้วยอย่าไว้ หน่อแนม
มักจักเกลือกแทรกแซม สืบเหง้า
โค่นพาลพวกโกงแกม กุดโคตร มันแฮ
จึ่งจักศูนย์เสื่อมเค้า เงื่อนเสี้ยนศัตรู ฯ

ปล่อยเสือเข้าป่า

*ปลดปล่อยเสือเข้าป่า เดิมดล
เห็นป่าคนองพองพง เที่ยงแท้
อย่าหมายว่าไม่ทนง คงคิด ร้ายแฮ
ปล่อยศัตรูหมู่แพ้ เพ่งเพี้ยงปล่อยเสือ ฯ

หลับตายิงกระสุน

*อวดดีเดาสวดอ้าง อวดคุณ
หลับเนตรยิงกระสุน เซอะแท้
ปางใดจะเหมาะหมุน ถูกมุ่ง หมายเฮย
เห็นว่าป่วยการแม้ พลาดแล้ว เปลืองแรง ฯ

อย่ายาแผ่นดิน

*แผ่นดินแยกแตกพื้น พังภินท์
อย่าอุตริเอาดิน ยัดเข้า
จุกยาห่อนเชิดฉิน โชนเช่น
ความแผ่นดินขุ่นเค้า ใหญ่ห้ามเหือดไฉน ฯ

แหล่งข้อมูล...
หนังสือสุภาษิตกับชีวิตประจำวัน รวบรวมโดย ทวน วิริยาภรณ์

อ่าน: 2,188
   แจ้งลบ
ตอนนี้ ส่วนกระดานพูดคุยในเว็บไซด์สยามของเรา อยู่ระหว่างการปรับปรุงระบบให้ดีขึ้น จึงจำเป็นต้องปิดการโพสต์คำถามใหม่ไว้ชั่วคราว ต้องขออภัยในความไม่สะดวก
ขอขอบพระคุณ