เว็บไซด์  บทความ  กระทู้   
ภูมิภาคทั่วไป

ฮีตเก่า ฮอยหลัง

 
 
ประเพณีล้านนา เรื่อง ปี๋ใหม่เมือง

วันที่ 13 เมษายน ของทุกปีถือว่าเป็นวันสุดท้ายของปีเก่า( ปี๋ใหม่เมือง)

ของคนล้านจะยึดเอาวันนี้เป็นหลักมาตลอดผิดกับของภาคอื่นๆ เช่นฯทางภาคกลางบางปีจะเอาวันที่ 12 เมษายน บ้าง13 เมษายน บ้าง แต่ของล้านนาจะยึดเอาวันที่ 13 เมษายน เป็นหลัก ดังนี้

13 เม.ย เป็นวัน* สังขารล่อง*หมายถึงว่าวันนี้เป็นวันสิ้นสุดของปีเก่า

วันนี้ชาวบ้านล้านนาจะถือว่าเป็นวันแห่งการปล่อยสิ่งที่ไม่ดีให้สิ้นสุดไป

จะทำการ ล้างบ้านเรือน ซักมุ้ง ซักผ้า ปลอกหมอน เอาที่นอนตาด

แดด สระผม เพื่อให้สิ่งชั่วร้ายมะลายหายไปกับสังขาร และแม่น้ำ

14.เมษายน เป็นวันเน๋า วันนี้ถือกันว่าเป็นวันอัปมงคล วันนี้ตามที่คน

แก่คนเฒ้าเล่าและถือกันมา ห้ามทำการมงคลใดๆทั้งสิ้น รวมทั้งห้ามใช้

คำหยาบกับบุตรหลาน( ด่าลูกหลานหรือพ่อแม่ญาตพี่น้องและบุคคล

ทั่วไป ) พร้อมกันนี้วันนี้จะเป็นที่หาเครื่องตกแต่งดาเครื่องไทยทานที่

จะนำไปทำบุญที่วัดในวันที่ 15-16 เมษายนรวมทั้งตอนเย็นจะมีการ

ขนทรายเข้าวัดเพื่อทำกองเจดีย์ทรายความหมายของเจดีย์ทรายมี2

อย่าง 1.ทำเพื่อจะได้นำตุงขนาดล็กไปปัก 2.การที่นำทรายเข้าวัดเพื่อ

เป็นชดใช้ที่ในระยะ 1ปีที่เดินเข้าวัด ทรายในวัดอาจจะติดเท้าออกมา

เป็นการชดใช้เพื่อให้ล้างบาปดังกล่าว

เอา 2 วันนี้ไปก่อน ส่วนวันที่ 15-16-กำมีความสำคัญจะนำมาเล่าตอนต่อไป

อ่าน: 635
  แจ้งลบ
ตอนนี้ ส่วนกระดานพูดคุยในเว็บไซด์สยามของเรา อยู่ระหว่างการปรับปรุงระบบให้ดีขึ้น จึงจำเป็นต้องปิดการโพสต์คำถามใหม่ไว้ชั่วคราว ต้องขออภัยในความไม่สะดวก
ขอขอบพระคุณ
คำตอบที่: -1
cmm
ตอบเมื่อ: 19-03-2550  18:53 น.
ครับสวัสดีเช่นกันคุณไทยแท้ ช่วงนี้เป็นบางวันครับอากาศ

บางวันก็แจ่มใส บางวันก็มีหมอกควัน คงไม่ถึงสงกานต์

หรอกครับ คาดว่าถ้ามีฝนตกมาท้องฟ้าก็เป็นปกติครับ มัน

เป็นแบบนี้เกือบทุกปีครับแต่ปีนี้หนักหน่อยครับ เพราะปีนี้

มวลอากาศเย็น( หนาว ) มาช้ากว่าทุกปีมันเลยมีผลกระทบ

กันหลายด้าน ทุกปีอากาศหนาวจะหมดประมาณต้น

มีนาคม แต่ไม่ป็นไรธรรมชาติก็เป็นยังงี้แหละครับเอาแน่

นอนไม่ได้ ผมคาดว่าประมาณปลายเดือนนี้ฝนคงตกมาแน่

นอน วันนี้อากาศร้อนผิดปกติแล้วครับ แต่ถึงยังไงก็ไม่เล็ว

ร้ายเหมือนข่าวที่ออกทางทีวีครับ เหมือนผมแทบจะไม่มี

ความรู้สึกว่ากระทบอะไรจะมีก็เพียงนิดๆเท่านั้นครับ ขอบ

คุณๆไทยแท้นะครับ ขอให้เข้ามาบ่อยๆนะครับ

 แจ้งลบ
 
คำตอบที่: -1
ไทยแท้
ตอบเมื่อ: 19-03-2550  17:37 น.
สวัสดีครับคุณ cmm อากาศที่เชียงใหม่ ดีขึ้นมากหรือยังครับ ถ้ายังมีฝุ่นควันปกคลุม จนถึงสงกรานต์ คงแย่เลย
 แจ้งลบ
 
คำตอบที่: -1
cmm
ตอบเมื่อ: 17-03-2550  07:39 น.
ครับคุณเย็น ตุงที่เห็นใช้กับงานทอดผ้าป่านั้นในโบราณแล้วจะไม่ใช้ แต่สมัยนี้คนไม่เข้าใจ บางวัดใช้ตุงปักถ้ามีงานทอดผ้ป่า ที่ถูกต้องนั้น จะใช้ธงชาติและธงธรรมจักรถึงจะถูกต้อง สำหรับงานกฐินนั้น เขาใช้ตุงที่เป็นจรเข้เท่านั้น

คล้ายกับเป็นเครื่องหมายว่าวัดนั้นๆมีคนจองกฐินแล้ว ที่ถูกต้องจริงๆนั้น วัดๆหนึ่งปีหนึ่งจะรับกฐินได้ครั้งเดียว และต้องมีพระที่จำพรรษาไม่น้อยกว่า 5 รูป และเจ้าอาวาสต้องมีพรรษาเกิน 5 พรรษาถึงจะรับกฐินได้ แต่เดี่ยวนี้พระที่จำพรรษาบางวัดมีแค่หนึ่งรูป ก็รับกฐินจำเป็นต้องไปนิมนต์พระต่างวัดมาร่วมพิธี/ สำหรับทอดผ้าป่านั้นสามารถทอดได้ตลอดปี แต่ก็ไม่จำเป็นต้องใช้ตุงครับ

15 เมษายน เป็นวันพญาวัน วันนี้ที่ได้ปฎิบัติมาของคนล้านนา เขาจะถือว่าเป็นวันที่ดีที่สุด เป็นวันทำบุญตักบาตสรงน้ำพระเพื่อให้เป็นสิริมงคลกับครองครัวตลอดปี รวมทั้งวันนี้จะเป็นวันที่ต้องรดน้ำดำหัว (ขอพร) ผู้ที่มีอาวุโสเช่นฯ พ่อแม่ ครูบาอาจารย์ เป็นต้น และในวันนี้คนรุ่นเก่าแล้วเขาจะไม่เด็ดใบไม้หรืออะไรที่เป็นต้นไม่ เพราะเขาถือว่าวันนี้เป็นวันที่ต้นไม้หายใจ ( แต่สมัยนี้คนไม่ค่อยถือกัน)

วันที่ 16 เมษายน เป็นวันปากปี เขาถือว่าวันนี่เป็นวันเริ่มต้นปี๋ใหม่ เขาจะไปทำบุญส่งเคราะห์ ( เขาเรียกว่าส่งเคราะห์บ้าน) โดยสรุปพอสังเขปปี๋ใหม่เมืองก็มีเพียงเท่านี้

ส่วนการรดน้ำสาดน้ำนั้นสมัยก่อนเขาจะเล่นกันแบบไม่รุนแรงก่อนจะรดน้ำผู้ใดต้องขออนุญาตเจ้าตัวก่อนถ้าเจ้าตัวอนุญาต ผู้รดก็จะรดน้ำตรงที่ใหล่เพียงเบาๆถ้าเจ้าตัวไม่อนุญาตก็จะไม่รด แต่เดี่ยวนี่เล่นรุงแรง อันนี้ไม่ใช่ประเพณีเป็นการเล่นเพื่อความสะใจ เล่นเพื่อความสนุก ไม่มีสัมมาผู้อื่น ครับ

 แจ้งลบ
 
คำตอบที่: -1
เย็น
ตอบเมื่อ: 16-03-2550  22:14 น.
ขอบคุณค่ะคุณซี

แล้วตุงผ้าที่ทอเป็นผืน สีต่างๆ บางทีก็มีลวดลายต่างๆ เป็นตุงที่ใช้สำหรับงานกฐินหรือผ้าป่าเหรอคะ? หรือไว้แขวนตกแต่งทั่วไป?

 แจ้งลบ
 
คำตอบที่: -1
cmm
ตอบเมื่อ: 16-03-2550  21:53 น.
ตุงมีหลายประเภทครับ ยกตัวอย่าง เช่น ตุง ปอยหลวงจะมีความยาวตั้งแต่ 1.50 ซมขึ้นไปตุงแบบนี้มักจะใช้เฉพาะงานทำบุญใหญ่ๆ จะมีตุงอีกชนิดหนึ่งที่ใช้งานอัปมงคลจะเป็นตังตัวประมาณ ไม่เกิน 1เมตร สีแดงจะใช้ในการสูตรถอนผู้ที่ประสพอุบัติเหตุเสียชีวิต เขาจะนำไปปัก ณที่เกิดเหตุดังนั้นถ้าตามข้างทางมีตุงสีแดงปักไว้ข้างทางแสดงว่าจุดนั้นมีการตาย ณที่นั้น ส่วนตุงที่น้ำไปปักที่กองเจดีย์ทรายจะเป็นตุงกระดาษขนาดความยาวไม่เกิน 1 เมตรจะมีหลากหลายสี ถ้าบ้านผมมีคนในครอบครัว 5 คนก็จะใช้ 5 ตัวแล้วนำไปมัดกิ่งไม้รวมกันแล้วนำไปปักที่เจดีย์ทรายในวันที่ 15 เมษายนครับ ส่วน 15-16 ขอติดไว้ก่อนคอมฯหลายเครื่องต้องซ่อมครับ
 แจ้งลบ
 
คำตอบที่: -1
เย็น
ตอบเมื่อ: 16-03-2550  07:35 น.
แล้ว "ตุง" ของทางล้านนา มีกี่ประเภทคะ? มีเฉพาะที่ใช้ในงานมงคล หรือว่ามีประเภทที่ใช้ในงาน อมงคล ด้วย และ รูปแบบต่างกันอย่างไรคะ?

 แจ้งลบ